Learning Designer là ai? Làm sao để trở thành Learning Designer?

Trang học chuyên sâu về Learning Design (tên gọi khác là Instructional Design, Learning Experience Design) tại Đại học New York. Vì đây là một lĩnh vực mới nên Trang nhận được rất nhiều câu hỏi:

Learning Designer là ai? Và họ làm cái gì vậy?

Learning Designer là ai?

Learning Designer là người thiết kế trải nghiệm học. Vị trí Learning Designer đóng vai trò rất quan trọng trong các sản phẩm học đa phương tiện, bởi trải nghiệm học digital learning rất khác với môi trường học offline. Learning Designer sẽ nắm được tính chất và thế mạnh của từng môi trường học để thiết kế trải nghiệm học thú vị và hiệu quả nhất cho người học.

Learning design là lĩnh vực đi sâu vào thiết kế trải nghiệm học hiệu quả, hấp dẫn dựa trên việc áp dụng khoa học về việc học, các quy trình thiết kế, và hiểu biết về công nghệ và phương tiện truyền tải. Trải nghiệm học đó có thể là khóa học online, tài liệu học đa phương tiện, mobile app, game giáo dục…

Ở Mỹ, vị trí Learning Designer rất phổ biến trong các trường học và các công ty làm sản phẩm EdTech. Thường Learning Designer sẽ kết hợp với các chuyên gia của từng lĩnh vực (subject matter experts) thiết kế những trải nghiệm học thú vị và hiệu quả nhất cho người học trong lĩnh vực đó.

Tuy nhiên ở Việt Nam, khái niệm Learning Design còn rất mới. Mọi người nói đến EdTech thường hay nhắc nhiều đến đổi mới ở khía cạnh kỹ thuật, các tools. Những người design trải nghiệm học phần lớn là các giảng viên, chuyên gia trong các lĩnh vực, cố gắng học thêm công cụ để mày mò làm digital learning trong lĩnh vực đó. Do vậy mà trong nhiều sản phẩm, trải nghiệm học trên nền tảng số vẫn chưa được hấp dẫn và hiệu quả đối với người học.

---

Cần học gì để trở thành Learning Designer?

Learning designer tối thiểu cần biết về learning science để đảm bảo các yếu tố trong thiết kế của mình đều được dựa trên khoa học về việc học (đặc biệt là cách não bộ xử lý thông tin trên môi trường digital), các mô hình thiết kế trải nghiệm học để đánh giá được từng loại sản phẩm và dự án thì dùng mô hình nào cho phù hợp, và kiến thức về User Experience Design (UX) để người học dễ dàng sử dụng các công cụ và có được trải nghiệm tích cực khi học đa phương tiện.

Learning Science

Learning Science thì rất rộng, nhưng những mảng kiến thức chính cần biết bao gồm các learning theories, learning strategies, và multimedia learning principles. Sẽ cần tối thiểu biết về 3 trường phái lớn: behaviorism, cognitivism, constructivism. Đồng thời multimedia learning principles là phần không thể bỏ qua.

Thực tế khi làm các sản phẩm thì sẽ cần bổ sung những mảng theories liên quan đến đối tượng người học của mình cho phù hợp nữa.

Bạn nào muốn có 1 bức tranh tổng thể về thế giới theories, principles, strategies thì có thể tham khảo file này (chắc chắn không đủ hết nhưng cũng khá nhiều rồi): https://docs.google.com/…/1HNqmVTqfhuTPgaPkrm9k…/edit…

Về multimedia learning principles, các bạn có thể dễ dàng tìm được 12 nguyên tắc cơ bản của Mayer trên các nguồn khác nhau trên Internet. Với những bạn thích đào sâu các nguyên tắc nâng cao hơn, các bạn có thể cân nhắc mua cả bộ Cambridge Handbook of Multimedia Learning của Mayer tại đây.

User Experience Design

Đối với mảng User Experience Design, thì rất nhiều các khóa học MOOCs rồi. Điển hình là khóa của Google trên Coursera. Đợt Trang học bên Mỹ thì có cuốn sách “Sketching User Experiences: The Workbook” cũng khá hay.

Trong team thường sẽ có UX designer chuyên nghiệp, nhưng learning designer cũng cần biết để chia sẻ được về ý tưởng của mình bằng hình ảnh cũng như biết cách nghiên cứu và test ý tưởng với người học.

Learning Design Models & Project Management

Khi làm thực tế rồi, các bạn sẽ thấy Learning Design Models (các mô hình thiết kế trải nghiệm học) và Project Management (kỹ năng quản lý dự án) rất quan trọng (đặc biệt với các bạn muốn lead team chứ không chỉ làm chuyên môn). Learning design models thì rất nhiều nhưng phổ biến nhất là Iterative ADDIE, SAM, cũng như kết hợp với Human-centered design. Càng làm nhiều thì chúng ta sẽ có thiên hướng tự kết hợp các mô hình vào nhau sao cho phù hợp với sản phẩm và dự án của mình nhất.

Về nguồn tài nguyên học Project Management, trước đây Trang có theo các khóa học của Google trên Coursera, và thực sự đến giờ vẫn thấy những giá trị rất lớn trong những công việc hàng ngày mình làm. Khóa học này cũng cho chúng ta thêm góc nhìn từ cách Google thiết kế trải nghiệm học cho đối tượng người đi làm ra sao.

Link specialization (các bạn có thể chọn học từng khóa nếu không có thời gian học cả chuỗi): https://www.coursera.org/profes…/google-project-management

Những Mảng Kiến Thức, Kỹ Năng Khác

Ngoài các mảng kiến thức, kỹ năng kể trên, learning designer cũng cần nâng cấp cho bản thân kỹ năng thiết kế, lựa chọn các phương tiện truyền đạt (dạng video, audio, infographics, slides, interactive media…) cũng như luôn cập nhật các công cụ học tập mới, giúp nâng cao trải nghiệm dạy và học.

Learning Designer Có Cần Học Coding?

Thực ra thì không bắt buộc. Nhưng nếu learning designers biết một chút về coding thì sẽ giao tiếp hiệu quả hơn với đội tech trong giai đoạn phát triển sản phẩm. Chúng ta không cần học nhiều mà chỉ cần hiểu cơ bản front end, back end là gì, biết sơ qua về html, css, và javascript. Mục đích chính là để giao tiếp hiệu quả trong team khi chúng ta có cùng ngôn ngữ chung.

Hi vọng bài viết giúp các bạn mới bắt đầu hành trình trở thành learning designer có được cái nhìn rõ hơn về những mảng kiến thức, kỹ năng mình cần tập trung phát triển.

Trang Trần – Learning Designer

Thạc sỹ “Thiết kế trải nghiệm học trên nền tảng số”, Đại học New York, Hoa Kỳ

LinkedIn: https://www.linkedin.com/in/tranthithuytrang/

Youtube: https://www.youtube.com/c/TrangTranLearningDesigner

Blog: https://learningdesigner.blog/

—

Nội dung và hình ảnh của bài viết (trừ nội dung có nguồn trích dẫn) đều thuộc bản quyền của Trang Tran – Learning Designer. Bạn đọc có thể chia sẻ bài viết bằng cách nhấn nút “chia sẻ” (share). Tuy nhiên, mọi hình thức đăng tải lại không trích dẫn nguồn rõ ràng (không để tên blog, tác giả, và không kèm link gốc) là không được phép. Xin cảm ơn.